Cornald Maas vroeg zich in de Volkskrant van zaterdag 3 juli af:
“Waar liggen nu precies de grenzen bij wat op Twitter wel of niet over de schreef gaat en mogelijk vergaande consequenties heeft.”
Twitter is een openbaar medium. Afhankelijk van de instellingen kunnen tweets alleen door volgers (waar iedereen zich voor aan kan melden) worden gelezen of door de hele wereld. In het geval van Maas gaat het om 3500 volgers, dus ook indien het tot die groep ‘beperkt’ zou zijn is er duidelijk sprake van een in de openbaarheid gedane uiting en is bijvoorbeeld smaad mogelijk.
In de verkiezingsnacht van 9 juni twitterde Maas:
“Grappige exportproducten heeft Nederland: Sieneke, Joran van der Sloot en de PVV”
Maas had eenmalig voor de TROS het Eurovisie songfestival mogen verslaan (nadat hij dit al jaren voor de NOS had gedaan), maar na deze tweet hoeft hij bij de TROS volgend jaar niet meer terug te komen. TROS-directeur Kuipers vond het op één lijn stellen van PVV-stemmers en Sieneke met een moordenaar niet kunnen.
De berichten op Twitter zijn kort en missen om die reden soms aanvullende uitleg of nuancering. De formuleringen in een tweet zullen in de regel ook minder zorgvuldig gekozen zijn dan bij een traditioneel (nieuws)bericht. Je kunt in bovenstaande tweet lezen dat Joran goed kan zingen (of niet) en dat Wilders van de muziek van Sieneke houdt. De samenhang tussen de drie ligt echter uiteraard niet op het niveau van vergelijkbaarheid van de drie als zodanig, maar enkel in de context van het exportproduct.
Stel dat je zegt dat Amsterdam bekend is door hash, hoeren en de kroning van Maxima en Willem-Alexander, dan betekent dit ook niet dat Maxima zich prostitueert of Willem-Alexander blowt.
De gevolgen die de TROS-directeur verbindt aan de tweet van Maas zijn niet te rechtvaardigen. Het vreemde is dat zijn reactie niet direct kwam (emotionele opwelling), maar hij Maas de wacht aan zei ruim twee (!) weken later. Hij had dus even kunnen nadenken over de precieze betekenis van de tweet.
Op Twitter-gebied stond recent ook in de belangstelling de opmerking van Paul de Leeuw (80.000 volgers) tijdens de de koninklijke bruiloft in Zweden. Die was wat saai en de Leeuw twitterde over een Zwarte Saab en ergens inboren, hiermee refererend aan Apeldoorn. Een poging om De Leeuw hiervoor te vervolgen mislukte. Terecht. Wat je verder ook van de tweet vindt, De Leeuw is een komiek en die maken grappen, ook harde. Dat moet kunnen. Net als dat je niet verplicht wordt een conference in Carré bij te wonen, ben je niet verplicht de Tweets te lezen.
Dit alles neemt niet weg dat ook Twitter grenzen kent, de tweets zijn immers in het openbaar gedane uitingen en je kan buiten de besloten kring niet zomaar alles zeggen. Zo kunnen racistische en fascistische tweets zeker over de grens gaan. Die grenzen zullen door de kortheid van de tweet in het algemeen lager liggen.
Arno R. Lodder