Archive for July, 2010

Netneutraliteit: belangrijk en ingewikkeld

Tuesday, July 6th, 2010

Er zijn onderwerpen waar iedereen het over heeft en bijna niemand weet waar het precies over gaat. Netneutraliteit staat momenteel bijzonder in de belangstelling. Strijdkreten als “innovatie onmogelijk”, “censuur”, “einde van internet” vliegen over tafel. In 2004 bepaalde de Hoge Raad (XS4ALL vs. Ab.fab) dat een beheerder van een server verkeer van een derde mag tegenhouden als deze voor onevenredige belasting zorgt (de spam van Ab.fab).[1] Voor Alberdingk Thijm prevaleerde ‘geen boodschap aan de boodschap’, hij was dus voorstander van netneutraliteit: geen onderscheid naar afzender. Naast de bron van de informatie valt onder netneutraliteit ook het niet discrimineren naar inhoud of bestemming. Volgens Bits of Freedom gaat het in de kern over “de situaties en de mate waarin providers zich mogen inlaten met het internetverkeer van hun gebruikers.”[2] Gechargeerd komt de positie van BOF neer op die van absolutists: “(..) favouring absolutely no traffic management, or prioritization, thus leaving the Internet in a type of primordial Garden of Eden.”, een citaat afkomstig uit een prachtig, recent verschenen boek over netwerkneutraliteit.[3]

De iPhone van Apple is het ultieme voorbeeld van totale geslotenheid (dus geen neutraliteit). Ironisch genoeg is Apple ooit groot geworden door openheid. Toen de verkoop van de eerste Apple computers begin jaren tachtig om onduidelijke redenen stegen, bleek de oorzaak van de populariteit een niet door Apple ontwikkeld maar wel toegestaan (openheid) spreadsheet-programma.[4] Dat visies van ondernemingen 180 graden draaien komt bij internetrecht vaker voor. Yahoo zei ten tijde van de bekende Nazi-parafernalia zaak dat ze onmogelijk rekening konden houden met alle jurisdicties. Enkele jaren later gaven ze aan te filteren (discrimineren naar inhoud) in China, omdat ze immers rekening moesten houden met verschillende jurisdicties.[5]

Het demissionaire kabinet laat het innemen van een netneutraliteit-standpunt over aan het volgende kabinet. Transparantie wordt vooralsnog als voldoende gezien.[6] Providers dienen duidelijk te maken op welke wijze zij het internetverkeer ‘reguleren’. Dat is een goed begin. Toegang tot alle content, met de hoogste snelheid, tegen de laagste prijs zou prachtig zijn, maar niet realistisch. iPhone achtig internet is afschrikwekkend, maar ook niet realistisch. In ieder geval moeten communicatievrijheid, privacy en mededinging alsmede de conflicterende belangen van de content providers, netwerk providers en eindgebruikers zorgvuldig worden afgewogen. De kennis van internetjuristen is bij beantwoording van dit lastige vraagstuk onontbeerlijk.

Om op de hoogte te blijven van deze en andere internetrecht-onderwerpen is voor dit tijdschrift een conditio-sine-qua-non. De lezers zullen zich door de veel te late verschijningen de afgelopen periode hebben afgevraagd of ze wel bij blijven en niet nodeloos achterlopen. Dat laatste is zeker bij internetrecht een serieus probleem. Om die reden verheugt het mij te kunnen melden dat vanaf heden de productie soepel zal verlopen en de belangwekkende content zonder onderscheid des persoons, inhoud van de boodschap, ongeacht het type infrastructuur, tijdig wordt afgeleverd.

Arno R. Lodder

(Redactioneel Tijdschrift voor Internetrecht 2010/3)


[1] Hoge Raad 12 maart 2004 (XS4ALL/Ab.fab), Mediaforum 16(4):131-133, 2004, ook verschenen in Van Eijk/Dommering (red.), Jurisprudentie Media- en informatierecht 1976-2005, Ars Aequi.

[2] Bits of Freedom, Position paper netwerkneutraliteit, 5 januari 2010.

[3] C.T. Marsden (2010), Net Neutrality. Towards a co-regulatory solution. New York: Bloomsbury Academic, p. 28.

[4] Zie J. Zittrain, The future of internet and how to stop it, Yale University Press 2009.

[5] Zie J. Goldsmith & T. Wu, Who controls the internet, Oxford University Press 2008

[6] Brief minister van Economische Zaken van 15 maart 2010 (Netneutraliteit).

Er zijn grenzen, maar de lat ligt bij Twitter minder hoog

Monday, July 5th, 2010

Cornald Maas vroeg zich in de Volkskrant van zaterdag 3 juli af:

“Waar liggen nu precies de grenzen bij wat op Twitter wel of niet over de schreef gaat en mogelijk vergaande consequenties heeft.”

Twitter is een openbaar medium. Afhankelijk van de instellingen kunnen tweets alleen door volgers (waar iedereen zich voor aan kan melden) worden gelezen of door de hele wereld. In het geval van Maas gaat het om 3500 volgers, dus ook indien het tot die groep ‘beperkt’ zou zijn is er duidelijk sprake van een in de openbaarheid gedane uiting en is bijvoorbeeld smaad mogelijk.

In de verkiezingsnacht van 9 juni twitterde Maas:

“Grappige exportproducten heeft Nederland: Sieneke, Joran van der Sloot en de PVV”

Maas had eenmalig voor de TROS het Eurovisie songfestival mogen verslaan (nadat hij dit al jaren voor de NOS had gedaan), maar na deze tweet hoeft hij bij de TROS volgend jaar niet meer terug te komen. TROS-directeur Kuipers vond het op één lijn stellen van PVV-stemmers en Sieneke met een moordenaar niet kunnen.

De berichten op Twitter zijn kort en missen om die reden soms aanvullende uitleg of nuancering. De formuleringen in een tweet zullen in de regel ook minder zorgvuldig gekozen zijn dan bij een traditioneel (nieuws)bericht. Je kunt in bovenstaande tweet lezen dat Joran goed kan zingen (of niet) en dat Wilders van de muziek van Sieneke houdt. De samenhang tussen de drie ligt echter uiteraard niet op het niveau van vergelijkbaarheid van de drie als zodanig, maar enkel in de context van het exportproduct.

Stel dat je zegt dat Amsterdam bekend is door hash, hoeren en de kroning van Maxima en Willem-Alexander, dan betekent dit ook niet dat Maxima zich prostitueert of Willem-Alexander blowt.

De gevolgen die de TROS-directeur verbindt aan de tweet van Maas zijn niet te rechtvaardigen. Het vreemde is dat zijn reactie niet direct kwam (emotionele opwelling), maar hij Maas de wacht aan zei ruim twee (!) weken later. Hij had dus even kunnen nadenken over de precieze betekenis van de tweet.

Op Twitter-gebied stond recent ook in de belangstelling de opmerking van Paul de Leeuw (80.000 volgers) tijdens de de koninklijke bruiloft in Zweden. Die was wat saai en de Leeuw twitterde over een Zwarte Saab en ergens inboren, hiermee refererend aan Apeldoorn. Een poging om De Leeuw hiervoor te vervolgen mislukte. Terecht. Wat je verder ook van de tweet vindt, De Leeuw is een komiek en die maken grappen, ook harde. Dat moet kunnen. Net als dat je niet verplicht wordt een conference in Carré bij te wonen, ben je niet verplicht de Tweets te lezen.

Dit alles neemt niet weg dat ook Twitter grenzen kent, de tweets zijn immers in het openbaar gedane uitingen en je kan buiten de besloten kring niet zomaar alles zeggen. Zo kunnen racistische en fascistische tweets zeker over de grens gaan. Die grenzen zullen door de kortheid van de tweet in het algemeen lager liggen.

Arno R. Lodder