Jurel

Eerder (11 januari 2010 en 5 augustus 2008) berichtte ik over de “Besloten” Hyves-profiel zaken. In de laatste blog eindigde ik met:

“Ik ben benieuwd wat de Hoge Raad beslist als in een van deze zaken gecasseerd wordt. Ik hoop genuanceerd en de mogelijkheid tot beslotenheid open latend.”

Vandaag hoorde ik dat er cassatie is ingesteld, in mijn zoektocht naar het vonnis van de Rechtbank Assen van 4 augustus 2008.

In een binnenkort te verschijnen annotatie voor het Tijdschrift voor Internetrecht meldde ik dat helaas het vonnis van de Rechtbank Assen niet op rechtspraak.nl te vinden is. Een van de redactieleden verwees naar een berichtje uit de rubriek strafrecht van Computerrecht eind 2008, waar Kaspersen aangaf dat hij informatie uit de populaire media putte omdat er enkel een (schriftelijke aantekening) mondeling vonnis was. Ook de redactie van Computerrecht verwees vorige week naar aanleiding van het artikel “Schadelijke en ongewenste informatie op sociale netwerksites” naar het berichtje van Kaspersen.

Nu heb ik altijd begrepen, en ben begin dit jaar daar nog in bevestigd door oud-rechter en voorzitter van de Raad voor de Rechtspraak Joost van Dijk, dat op het moment dat beroep wordt aangetekend tegen een Politierechter vonnis er alsnog een schriftelijke uitwerking van het vonnis wordt gemaakt. Daar ben ik dus naar op zoek gegaan.

Eerst de Rechtbank Assen gebeld. De eerste medewerker kon het niet vinden en verbond me door met de strafsector. Die gaven aan dat het parketnummer van deze Rechtbank Assen zaak (zoals vermeld in het arrest van het Hof Leeuwarden) niet juist was en dat omdat er beroep was ingesteld het vonnis inmiddels in Leeuwarden zou zijn. Bij het Hof Leeuwarden diende ik schriftelijk mijn verzoek te doen.

Vervolgens belde ik het hof Leeuwarden en werd ik na mijn vraag gesteld te hebben doorverbonden met het OM. Die adviseerden mij een fax te sturen met mijn vraag. Een uur later werd ik gebeld. Dat ik toch echt naar de Rechtbank Assen moest. Toen ik aangaf dat die me juist naar hun hadden doorverwezen vanwege dat het vonnis in Assen niet meer was (toch wel een duidelijk nadeel van ‘papieren’ rechtspraak), zei ze dat in Assen in ieder geval een kopie moest zijn. Ik heb mijn  poging verder gestaakt, maar wist nu wel dat er cassatie is ingesteld. In Leeuwarden hadden ze blijkbaar geen kopie, het origineel was in ieder geval naar Den Haag gegaan vanwege de cassatie.

Arno R. Lodde

Een kleutertje loopt niets vermoedend het openbare toilet uit met de broek nog op zijn hielen, FLITS, de camera’s van Google streetview vereeuwigen deze blote billen pose. Niets aan de hand zou je denken. Toch wel. Ophef in Engeland, waar het voorval zich voordeed. En in Nederland zijn er Kamervragen over gesteld, naar aanleiding van een bericht in de Telegraaf. Uit dit bericht:

“Privacy-activisten zijn bang dat de dienst pedofielen nieuwe kansen geeft om foto’s of slachtoffers te zoeken.”

Privacy wordt in veel gevallen met de voeten getreden, maar de ophef die gemaakt wordt raakt niet altijd aan de kern (zoals recent bij de Bodyscans op Schiphol). Als namelijk een willekeurige pedofiel een dagje op het strand loopt of een andere waterplek kan hij, eventueel met een onzichtbare, kleine camera, een hele serie naaktfoto’s maken. Dus of ze zin hebben om Google streetview af te struinen vraag ik me af. Daar lijkt me ook niet een groot gevaar in gelegen. Zeker niet voorzover het slachtoffers betreft, laat ze die vooral op Streetview zoeken (en niet in de werkelijke wereld).

Een interessantere vraag is of we deze exploitatie van de openbare ruimte wenselijk vinden. Zelf heb ik er niet direct problemen mee, maar vind wel dat voorzover anderen dat wel hebben hun wensen zo goed mogelijk gerespecteerd dienen te worden. De kwestie illustreert mooi welke impact internet heeft. Normaal zou de kleuter door enkele omstanders toegelachen zijn en wellicht nog nu en dan terugkomen in een gesprek. Het plaatsen van de foto op internet plaatst de handeling in een heel ander daglicht. Daar blijft hij voor eeuwig zichtbaar, tenzij de foto wordt verwijderd. Iets wat Google streetview overigens vrij vlot doet. In een binnenkort te verschijnen artikel in het Tijdschrift voor Internetrecht van Merab Samii & Van der Linden over Streetview wordt, terecht, aangegeven dat Google een soepel take-down beleid moet hebben.

Een van de Kamervragen raakt een gevoelig punt:

Deelt u de mening dat het de omgekeerde wereld is dat personen moeten aangeven dat ze van Google street view af gehaald willen worden in plaats van dat foto’s van personen niet door Google mogen worden gebruikt?

Steeds vaker verschijnen foto’s op internet waar een van de geportretteerde niet op zit te wachten. Niet altijd zal hij/zij zich hier juridisch tegen kunnen verzetten, maar ook hier is een soepel beleid (en nadenken voordat foto’s worden geplaatst) van de plaatser van belang. Over ongewenste content verschijnt binnenkort een artikel in Computerrecht, toegespitst op sociale netwerksites, maar het probleem is veel breder (zie in het algemeen mijn presentatie tijdens GiKii 2009). Het is een bijzonder boeiend internetrecht vraagstuk en lastig oplosbaar.

Arno R. Lodder

Onlangs stond er bij de kassa van Blokker een man te wapperen met zijn tegoedbon, hij wilde deze gebruiken om iets te kopen. De caissières waren onvermurwbaar: de bon was 30 dagen geldig en er waren inmiddels meer dan 40 dagen verstreken. Dergelijke bonnen krijg je als je een product ruilt. Niet je geld terug, maar een tegoedbon. Op zich niks mis mee, maar om de termijn waarbinnen je deze in kan wisselen te maximeren op 30 dagen komt onredelijk voor. Als de man niet volhardt had, was hij 15 euro lichter geweest.

Een mooi moment was toen een van de caissières zei dat de kassa de bon ook niet zou accepteren, hij had gewoon eerder moeten komen. De man zei dat hij begreep dat de kassa dat deed, maar dat mensen toch konden praten. Hij was namelijk in de tussenliggende periode al twee keer bij Blokker geweest, maar het product dat hij wilde hebben was er steeds niet. Zelfs zonder dit tussentijds bezoek zou het mogelijk moeten zijn om na meer dan 30 dagen de tegoed bon in te wisselen.

Deze praktijk doet denken aan de mogelijkheid tot onteigenen in een virtuele wereld zoals Second Life, ook zonder compensatie. Het is jouw geld, maar slechts tijdelijk. Verschil tussen Second Life en Blokker is dat bij Blokker van te voren al aangegeven is dat je geld verdampt na 30 dagen. Bij Blokker.nl ben je er beter aan toe. Wettelijk recht op retour geeft recht op geld terug (art. 7:46c BW). Als consument ben je dus beter beschermd online dan in de fysieke wereld.

Ik bleef even wachten tot de tussenbeide komende manager bereid bleek de tegoedbon te innen. Buiten sprak ik nog even met de man en die gaf aan dat er regelmatig mensen boos weggingen zonder succes. Een melkkoe, bijzonder onsympathiek en juridisch op zijn minst twijfelachtig.

A.R. Lodder

Hebben internet hosting providers nog een toekomst? Misschien niet in Italië.

In een bijdrage van Marie-Jose Klaver in NRC Weblog is aandacht gegeven aan twee kwesties die voor de Italiaanse rechtbank speelden en de kwetsbare balans van informatievrijheid controle en bescherming van persoonlijke levenssfeer betreffen . In de eerste kwestie diende Google direct alle geuploade video’s van het Italiaanse mediaconglomeraat Mediaset, eigendom van Berlusconi (toeval?), van YouTube verwijderen. Verder staat hen naar alle waarschijnlijkheid nog een stevige claim te wachten.

De andere zaak betreft de veroordeling van drie employees  van Google tot zes maanden voorwaardelijke gevangenisstraf voor in strijd handelen  met de Italiaanse privacywet  voor het uploaden van een telefoon-filmpje over de mishandeling van een geestelijk gehandicapte jongen door drie jongens. Deze video is door de jongens zelf op Youtube in 2006 geupload en door Google na waarschuwing al drie uur na publicatie van YouTube verwijderd. De drie directieleden van Google – David Drummond, Peter Fleischer en George Reyes, worden vreemd genoeg persoonlijk aangesproken op het feit dat ze niet (snel genoeg) hadden gehandeld.

De kwestie waar het in deze om gaat is of een internet hosting provider die ruimte biedt aan een vrije meningsuiting door publicatie van  films of andere uitlatingen de verantwoordelijkheid heeft om al die inhoud te controleren?

Volgens Europese en nationale regelgeving (De Europese e-commerce richtlijn en het burgerlijk wetboek (6:196c BW)) zijn zogenaamde hosting providers, niet aansprakelijk voor de inhoud van het materiaal dat de gebruikers plaatsen. Laat staan dat daar een privacy manager en de marketing directeur van het bedrijf op aangesproken zouden kunnen worden. Wel hebben de hosting providers de plicht om als zij op de hoogte worden gebracht van onrechtmatige inhoud, deze zo snel mogelijk te verwijderen. Het lijkt mij dat Google daar in dit geval heeft voldaan.

Deze bepaling is juist zo belangrijk omdat degene die ruimte biedt aan de vrijheid van informatie en meningsuiting door het bieden van een platform dat hij niet controleert niet kan worden aangesproken op die inhoud. Ook een zoekmachine of een telecommunicatiebedrijf die zorgt voor de communicatie mag niet op de gevonden resultaten of de inhoud van de getransporteerde informatie worden aangesproken.

Wie zou het in zijn hoofd halen om een transportbedrijf op te dragen om al de inhoud van zijn pakjes te controleren of een messenfabrikant te zien als een medeplichtige aan de moord die met zijn keukenmes is gepleegd?

Google heeft de verstandige stap genomen om in beroep te gaan. Het zou goed zijn voor de vrijheid op internet en de vrijheid van meningsuiting en de geloofwaardigheid van het Italiaanse rechtssysteem als deze uitspraak van de Milanese rechtbank zo snel mogelijk zou worden vernietigd.

Rob van den Hoven van Genderen